Μ. Ανδριανάκης: Δεν πρέπει να επαναληφθούν τα λάθη του παρελθόντος στην υπόθεση των Νεωρίων

0
273

Με δύο διαδοχικές δημόσιες παρεμβάσεις του. ο πρώην Διευθυντής της Εφορείας Βυζαντινών κια Μεταβυζαντινών Αρχαιοτήτων Χανίων και μετέπειτα Πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής Ανάδειξης Οχυρώσεων Κρήτης, Αρχαιολόγος Μιχάλης Ανδριανάκης, προχώρησε στην κατάθεση συγκεκρμένων προτάσεων προς τη Δημοτική Αρχή των Χανίων για το θέμα της αποκατάστασης, ανάδειξης και αξιοποίησης του μνημείου των Νεωρίων.

Ο κ. Ανδριανάκης σημειώνει ότι ήδη έχει εκπονηθεί η αρχιτεκτονική μελέτη του μνημείου(αποκατάσταση του κελύφους), από μία ομάδα επιστημόνων της Εφορείας Αρχαιοτήτων και αυτό που ουσιαστικά απομένει είναι η ανάθεση από το Δήμο Χανίων της εκπόνησης της στατικής μελέτης.

Θεωρεί ότι με μία νέα Προγραμματική Σύμβαση μεταξύ του Δήμου Χανίων και της Αρχαιολογίας, η αποιτατάσταση του σημαντικού μνημείου θα μπορούσε να  ολοκληρωθεί σε μία τριετία:

Διαβάστε παρακάτω αναλυτικά τα βασικότερα και σημαντικότερα σημεία από τις δύο τοποθετήσεις του κ. Ανδριανάκη:

andrianakis

“Επί χρόνια προβάλλεται το θέμα της παραχώρησης της χρήσης του μνημείου στο Δήμο Χανίων και των χρήσεων, που θα πάρει. Σχετικές με τις χρήσεις είναι και όλες οι μελέτες, που έχουν συνταχθεί μέχρι σήμερα και διακρίνονται για μια προχειρότητα, καθώς και από τη λογική του κατακερματισμού (άνευ λόγου) ενός μνημείου ενιαίας έκτασης 3500 τ.μ. στεγασμένου χώρου.

Από τη μια η επιμονή των δημοτικών αρχών να πάρουν κάπως σαν λάφυρο ένα ερειπωμένο μνημείο, προκειμένου είτε να το χρησιμοποιήσουν πρόχειρα και σε-αταίριαστες πολλές φορές- χρήσεις ή απλά να λένε “έχουμε τη χρήση του μνημείου”.

Ουδείς ασχολήθηκε με τη σύνταξη μιας σοβαρής Μελέτης αποκατάστασης, προκειμένου να αναζητηθούν με σοβαρότητα τα απαιτούμενα κονδύλια από τα Ευρωπαϊκά Προγράμματα, που έτρεχαν όλα αυτά τα χρόνια.

Συχνές ήταν οι διαμαρτυρίες και οι κατηγορίες εναντίον του Υπουργείου Πολιτισμού και της τοπικής Υπηρεσίας, χωρίς όμως η εκάστοτε δημοτική αρχή να φροντίζει να τηρήσει τις δεσμεύσεις της, που ήταν η εξεύρεση χώρου για την εκκένωση των νεωρίων και την εξεύρεση πόρων. Έφτανε το χαρτί της παραχώρησης μέχρι να λήξει και να αρχίσουν νέοι αγώνες για “ένα άδειο πουκάμισο”…

neoria-7

Από την πλευρά της η Αρχαιολογική Υπηρεσία φώναζε για την ανάγκη να προηγηθεί η σύνταξη της μελέτης αποκατάστασης και κάποιες προσπάθειες ξεκίνησαν από την πλευρά της κεντρικής Υπηρεσίας του ΥΠΠΟ, που ωστόσο για διάφορους λόγους δεν ολοκληρώθηκαν.

Το 2009 πάρθηκαν με την εισήγησή μου από την Επιστημονική Επιτροπή της Προγραμματικής Σύμβασης για την Παλιά Πόλη ορισμένες σοβαρές αποφάσεις, δεσμευτικές και για τη χρήση των νεωρίων (ενός καταρχήν μνημείου) και ως προς τη δρομολόγηση της διαδικασίας αποκατάστασης και χρήσης.

Έτσι διαχωρίστηκε το θέμα της αποκατάστασης του κελύφους με τη σύνταξη μιας αρχιτεκτονικής και μιας στατικής μελέτης. Με την έγκρισή τους θα μπορούσε να ξεκινήσει άμεσα το έργο της αποκατάστασης και στη διάρκειά του (όχι μικρότερη από τρία χρόνια) θα υπήρχε η δυνατότητα σύνταξης και των απαραίτητων επιμέρους μελετών (Τζαμαρίες όψης, ηλεκτρομηχανολογική μελέτη, κλπ), που θα εφαρμοζόταν με τη σειρά τους.

Η αρχιτεκτονική Μελέτη συντάχθηκε και έχει παραδοθεί και στο ΥΠΠΟ και στο Δήμο (αρχιτέκτονας Μαριάννα Αγγελάκη, Αρχαιολογική τεκμηρίωση Μ.Ανδριανάκης, Κ. Ψαράκης). 

Απομένει η ανάθεση από το Δήμο Χανίων μιας στατικής Μελέτης, προκειμένου να προχωρήσει η έγκριση από το ΚΑΣ και να ανοίξει η δυνατότητα ένταξης του έργου σε κάποια πηγή χρηματοδότησης, όπως έγινε τα τελευταία χρόνια με πολλά μνημεία της Κρήτης.

neoria-15

Αυτό μπορεί να γίνει εύκολα με τη διαδικασία της αυτεπιστασίας με Προγραμματική Σύμβαση μεταξύ Δήμου και Εφορείας. Οι διαδικασίες θα ήταν άμεσες, ο έλεγχος της ποιότητας του έργου δεδομένος και το κόστος της αποκατάστασης σαφώς χαμηλότερο, παράλληλα με την απασχόληση ανέργων.

Με βάση αυτές τις μελέτες, που θα εγκριθούν από το ΚΑΣ, μπορεί να ξεκινήσει ΑΜΕΣΑ το έργο της αποκατάστασης με Προγραμματική Σύμβαση μεταξύ του Δήμου Χανίων και της Εφορείας Αρχαιοτήτων Χανίων.

Αυτό δοκιμάστηκε επί δημαρχίας Βιρβιδάκη, όταν με τη μέθοδο αυτή αποκαταστάθηκε μια σειρά από μνημεία της παλιάς πόλης. Μέσα από μια σχετικά μικρή Προγραμματική Σύμβαση στο πλαίσιο του Προγράμματος “Θησέας” έγιναν σοβαρές και δύσκολες επεμβάσεις στο μνημείο, όπως η αποκατάσταση μιας τρύπας 140 τ.μ. στην καμάρα ενός νεωρίου, που είχε προκληθεί από το βομβαρδισμό του 1941 και η άρση της επικινδυνότητας μετά το σεισμό του 2005. Οι εργασίες συνεχίστηκαν και επί δημαρχίας Σκουλάκη.

Αυτή η δοκιμασμένη, έγκυρη και οικονομική διαδικασία, έχει προταθεί και τώρα στο Δήμο Χανίων, αντί να εμπλακεί σε χρονοβόρες και δαπανηρές, αμφίβολης αποτελεσματικότητας, όπως είδαμε μέχρι σήμερα και σε άλλες περιπτώσεις.

Παράλληλα μπορεί να ανατεθούν με τις προβλεπόμενες διαδικασίες οι υπόλοιπες αρχιτεκτονικές και άλλες μελέτες, που αφορούν στις χρήσεις και τη λειτουργία του μνημείου.

neoria-1

Οι προβλεπόμενες χρήσεις είναι:

Α)Αποκατάσταση του κελύφους του μνημείου με ανάκτηση της ενότητας του χώρου των επτά νεωρίων.

Β)Καθημερινή χρήση του χώρου ως επισκέψιμου μνημείου.

Γ)Δυνατότητα χρήσης των νεωρίων σε υψηλού επιπέδου πολιτιστικές χρήσεις (εκθέσεις, συναυλίες, συνέδρια). Η χρήση θα είναι όσο διαρκεί η εκδήλωση και το μνημείο θα εκκενώνεται και πάλι, ώστε να είναι επισκέψιμο.

Δ) Στο έβδομο νεώριο, που είναι ανεξάρτητο θα υπάρχει έκθεση σχετική με την αρχική χρήση του μνημείου.
 
Τα έχουμε πει και ξαναπεί στο Δήμο και τους άλλους εμπλεκόμενους φορείς και καλό θα ήταν να ακουστούν οι απόψεις αυτές, αν θέλουμε να δούμε σε ορατό μέλλον τα νεώρια σε χρήση.

Αλλιώς θα συζητούμε για μελέτες επί μελετών, διαβουλεύσεις και άλλα ωραία και δημοκρατικά και το μνημείο θα εξακολουθεί να είναι ερείπιο

Η μέχρι σήμερα πρωθύστερη αντιμετώπιση του θέματος (πρώτα οι μελέτες χρήσης, χωρίς να έχουν συνταχθεί οι μελέτες αποκατάστασης), ήταν ένα ωραίο επικοινωνιακό παιχνίδι των δημοτικών αρχών, που κράτησε το μνημείο στην κατάσταση αυτή, παρά τις έντονες αντιδράσεις μας.

Και πολλές συζητήσεις για τη χρήση (όχι όσον αφορά στις αρχιτεκτονικές λύσεις, αυτές λύνονται με ένα διαγωνισμό αντάξιο του μνημείου), μάλλον δεν ωφελούν, αφού ήδη έχουν παρθεί με τον πιο επίσημο τρόπο οι σχετικές αποφάσεις.

Αυτά, αν δεν θέλουμε να ξαναλέμε τα ίδια και τα ίδια και να καταριώμαστε την κακή μας τύχη και τα επόμενα χρόνια…”

Ακολουθήστε το Kriti24 και στο Google News για να βλέπετε όλες τις ειδήσεις

Ακολουθήστε το Kriti24 στο Facebook και στο Twitter